Повеќе земји се подготвени да го напуштат ОПЕК

Одлуката на Обединетите Арапски Емирати да го напуштат нафтениот картел би можела да предизвика домино ефект меѓу членовите. Поранешниот дипломат Обаид Ахмед Ал Зааби е убеден дека наскоро би можеле да се приклучат и други земји. Овој потег доаѓа по години незадоволство од внатрешната политика на ОПЕК.

Ал Зааби, кој некогаш ги претставуваше ОАЕ во ОН и во Светската трговска организација, во интервју за РТ објаснува дека излегувањето на неговата поранешна земја било долгоочекувано. ОАЕ официјално ја објави својата намера да го напушти ОПЕК и поширокиот формат ОПЕК+ во вторник.

Со години, земјата значително го ограничуваше сопственото производство на нафта, додека многу други членови беа природно ограничени од нивниот производствен капацитет. Ал Зааби истакнува дека ОАЕ повеќе не е целосно зависна од нафта и јаглеводороди.

ОПЕК дејствуваше како данок врз глобалната продуктивност, тврди поранешниот дипломат. Според него, во интерес на ОАЕ е светот да биде што е можно попродуктивен, бидејќи токму оваа земја плаќа најмногу за наметнувањето на правилата на ОПЕК. Но, излегувањето не е мотивирано само од економијата. Ал Зааби споменува и други геополитички реалности.

Клучниот повод беше одмаздата на Иран против своите соседи од Заливот по нападот на САД и Израел. Тешко е во интерес на ОАЕ да учествува во договор за цената на нафтата со Иран додека Иран директно ги напаѓа. Ал Зааби е убеден дека ограничувањето на производството со такви закани стана неодржливо.

Повеќе земји е многу веројатно да ги следат стапките на ОАЕ, тврди Ал Зааби. Ова е многу веројатно затоа што колку повеќе членови „дезертираат“, толку е поскапо да се одржуваат ограничувањата на обемот на производство. Ако ОАЕ се сериозни и ако повеќе не ги почитуваат ограничувањата, тогаш нема да има повеќе поттик за Кувајт и другите земји да го намалат своето производство,  пренесува Банкар.ме.

Логиката на картелот се потпира на заедничко намалување на производството со цел да се одржат високи цени. Кога една голема земја-членка ги отфрла тие правила, целиот систем почнува да пука по рабовите. Кувајт, Ирак, па дури и Саудиска Арабија би можеле да се соочат со истиот предизвик. Одржувањето на дисциплината без ОАЕ станува огромен товар за преостанатите членови.

Одлуката на Емиратите не е само економски чин, туку и силен политички сигнал. Таа покажува дека традиционалните сојузи во нафтената индустрија повеќе не се толку силни како што беа некогаш. Светот се менува, а интересите на најголемите извозници на нафта се менуваат заедно со него. Прашањето повеќе не е дали некој друг ќе излезе, туку кој ќе биде првиот по ОАЕ.