Повисоките цени на гасот на големо ќе се пренесат на крајните потрошувачи во повеќето земји од еврозоната за максимум три месеци, наведува Европската централна банка во Економскиот билтен, истакнувајќи дека процесот значително се забрзал поради либерализацијата на пазарот.
Цените на природен гас на големо се повеќе од 140 проценти повисоки од минатата година, бидејќи војната го ограничи снабдувањето, а Европа брзо ги полни исцрпените залихи пред почетокот на грејната сезона.
Во текот на летото, објавува Хина, екстремните временски услови беа исто така движечка сила зад цените.
Европа го забрза темпото на либерализација на пазарот на гас и електрична енергија од 2022 година, забележува ЕЦБ, додавајќи дека новите договори обично се склучуваат за пократок временски период и предвидуваат пофлексибилни цени.
Во речиси 60 проценти од земјите од еврозоната, промените во големопродажните цени на гасот ќе се прелеат на малопродажните цени во рок од еден до три месеци. Уште во 2022 година, нивниот удел беше малку помал од 50 проценти.
Во околу десетина земји, зголемувањето на цените ќе помине во рок од четири до шест месеци, а во една третина во рок од седум до 12 месеци.
„Треба да се напомене дека уделот на земјите каде што цените полека се пренесуваат на крајните потрошувачи, во рок од 13 до 24 месеци, се намали од околу 40 проценти во 2022 година на околу пет проценти“, додаде ЕЦБ.
Цените на електричната енергија, од друга страна, реагираат поблаго на промените во цените на гасот поради поголемото производство од обновливи извори.
Процесот на прелевање на зголемувањето на цените на електричната енергија од пазарите на големо до крајните потрошувачи опфаќа поширок период, од помалку од еден месец до две години, приближно исто како и во 2022 година.