Во врска со актуелната побарувачка на конзумни јајца во периодот пред Велигден, Групацијата за живинарство при Стопанската комора на Северна Македонија ги информира граѓаните дека македонскиот пазар е стабилен и снабден во доволни количини квалитетни и безбедни конзумни јајца.
Како традиционален производ кој е дел од Велигденските обичаи, јајцата се достапни во доволни количини во трговските мрежи, пазари и фармерски продавници.
На 24 март 2025 г. (понеделник) , во просториите на Комората се одржа работна средба помеѓу компаниите од овој сектор, членки на Комората и претставници на ресорното министерство предводени од Цветан Трипуновски, министер за земјоделство, шумарство и водостопанство.
Најголемите производители и извозници на јајца, најавија активна соработка со дистрибутерите и трговците со цел да се задоволи зголемената побарувачка во овој период од годината, а притоа цените да останат на конкурентно ниво, во согласност со пазарните трендови. Ресорното министерство и надлежните институции ги следат состојбите и се подготвени да преземат мерки доколку се јави потреба од дополнителна стабилизација.
Ги потсетуваат потрошувачите да внимаваат при купувањето – да ја проверуваат трајноста и потеклото на јајцата, како и да ги поддржат локалните производители.
САД увезуваат стотици милиони јајца од Турција и Јужна Кореја
Соединетите Држави ќе увезат стотици милиони јајца од Турција и Јужна Кореја за да се решат сериозниот недостиг предизвикан од појава на птичји грип и прекин на синџирот на снабдување, изјави секретарот за земјоделство Брук Ролинс.
„Ги имаме Турција и Јужна Кореја кои извезуваат јајца“, изјави Ролинс за новинарите во Белата куќа.
„Зборуваме за стотици милиони јајца и испорака на краток рок. Засега тоа е доволно значајно количество за да помогне во одржувањето на цените“, рече таа, додавајќи дека САД исто така преговараат со други земји за дополнителен увоз.
Овој потег е дел од планот од пет точки, кој Ролинс го претстави на почетокот на март, за борба против кризата што ги зголеми цените на јајцата за 15,2 отсто во јануари, што е најголем месечен пораст од јуни 2015 година. Во текот на изминатите пет години, цените на јајцата се зголемени за 230 отсто, според Министерството за труд.
Претходно беше најавено дека Турција ќе испрати 15.000 тони јајца до јуни 2025 година како клучно краткорочно решение.
Повеќе од 166 милиони диви и домашни птици се убиени од почетокот на 2022 година, кога изби вирусот Х5Н1. Неделава американското Министерство за земјоделство објави дека од почетокот на годината се убиени 30 милиони живина. Тоа е 12,3 отсто од вкупниот број пилиња во кафез во САД и речиси осум отсто од вкупниот број пилиња што се одгледуваат на отворено.
Владата на САД побара помош од неколку европски земји во изминатите неколку недели, и покрај зголемените трговски тензии меѓу администрацијата на Трамп и Европската Унија поради казнените царини. Покрај тоа, Вашингтон во минатото постојано воведуваше ограничувања за увозот на јајца од Европа поради стравувањата од можно ширење на птичјиот грип.
Според пишувањата на медиумите, Американците воспоставиле контакт со здруженија на земјоделци во Данска, Шведска, Холандија, Германија, Шпанија, Франција и Италија, со цел да се разгледа можноста за извоз на произведениот вишок во САД.
Премногу јајца во Европа?
И Европа во последните три години имаше проблеми со птичјиот грип, што доведе до намалување на понудата на јајца низ целиот континент. Епидемијата најмногу ги погоди Полска, Унгарија и Франција. Во јануари оваа година, Португалија исто така пријави појава на птичји грип на фарма во близина на Лисабон. Оваа година во Обединетото Кралство беа воведени строги мерки за контрола на инфекциите, откако беше пријавен сомнителен случај на птичји грип во округот Тајрон, Северна Ирска.
Поради сето ова, капацитетот за извоз на свежи јајца во повеќето европски земји е ограничен. Претседателот на Германското здружение на производители на јајца, Ханс-Петер Голдник, вели дека иако Германија извезла одредено количество јајца преку бесплатната берза на сирова храна, обемот на овој извоз е мал.
Голдник за северногерманската јавна телевизија НДР на 19 март изјави дека е обезбедена доволна снабденост со јајца за Велигден, но ги повика Германците „да продолжат да консумираат јајца како и обично и да не складираат залихи“. Тој објасни дека во Германија нема недостиг, но и дека нема прекумерна понуда. Според официјалните статистички податоци, четвртина од јајцата во продажба во 2023 година биле увезени.
Претставник на финската влада задолжен за индустријата изјави за медиумите дека Финска сепак не може да помогне поради ограничувањата наметнати од САД за увозот. Тој додаде дека нема да биде поинаку ниту по отстранувањето на овие ограничувања, бидејќи со четири милиони несилки земјата ги покрива потребите и нема вишок. И шведските и данските владини претставници им дадоа на САД ист одговор и исто образложение.
Европската Унија не е ограничена само со американските увозни рестрикции. Тоа е и логистички проблем, поради кршливоста на јајцата и постојаната потреба за одржување еднаква температура при транспортот. Воздушниот транспорт е скап, а транспортот со брод трае долго.