Цените на златото неодамна достигнаа рекордни максимуми, бидејќи инвеститорите вложуваат пари во оваа безбедна актива во услови на растечка глобална политичка неизвесност.
Скапоцениот метал ја надмина границата од 5.000 долари (3.646 фунти) за унца за прв пат во понеделник и накратко достигна 5.500 долари. Цените на среброто и платината забележаа сличен раст.
По знаците на политичка стабилност во САД, цените нагло паднаа, но сепак се значително повисоки отколку во истиот период минатата година.
Неизвесноста околу Трамп ги менува инвестициските текови
Глобалната трговија е потресена од тарифите што ги воведе американскиот претседател Доналд Трамп за земјите што сакаат да тргуваат со САД, но кои тој ги смета за неповолни партнери.
Неговите трговски политики продолжуваат да ги загрижуваат инвеститорите, што придонесува за порастот на цените на златото, изјави Ема Вол, главен инвестициски стратег во Харгривс Лансдаун.
Во јануари, цените на златото и среброто достигнаа рекордни максимуми, додека цените на акциите паднаа откако инвеститорите реагираа на заканата на Трамп за нови тарифи за осум европски земји што се спротивставија на неговиот план да го преземе Гренланд.
Хамад Хусеин, економист во „Капитал економикс“, вели дека перцепцијата на златото како безбедна инвестиција – за разлика од ризиците поврзани со надворешната и фискалната политика на САД под водство на Трамп – го става скапоцениот метал „во центарот на вниманието“.
Војните и заканите за Гренланд ја зголемуваат неизвесноста
Војните во Украина и Газа придонесоа за општата политичка неизвесност. Запленувањето на средствата на венецуелскиот претседател Николас Мадуро од страна на САД, исто така, ја крена цената на златото на рекордно високо ниво.
Заканите на Трамп во врска со Гренланд дополнително ги зголемија глобалните политички тензии и доведоа до пад на довербата во американскиот долар, предизвикувајќи инвеститорите да се свртат кон скапоцените метали како побезбедна инвестиција. Најголемиот удар што го претрпе доларот за време на мандатот на Трамп дојде по таканаречениот „Ден на ослободувањето“ и објавувањето на царините минатата пролет.
„Златото го прави она што го прави најдобро кога светот е нестабилен – расте поради трговските тензии, геополитичките кризи и политичката неизвесност во САД“, вели Вол.
„Новите тензии меѓу САД, Канада и Кина, неизвесноста во Европа и Блискиот Исток, па дури и ризикот од затворање на владата во Вашингтон, дополнително ја зголемија привлечноста на златото.“
Купување на централни банки
Купувањето злато од страна на централните банки беше клучен фактор во растот на неговата цена.
„Инвеститорите и глобалните централни банки сè повеќе го фаворизираат златото како резервна валута бидејќи веруваат дека тоа ги штити од зависноста од политиката на САД“, вели Вол.
Тој додава дека одредени земји, откако виделе како руските средства во долари биле замрзнати од земјите што ја поддржуваат Украина, почнале да го гледаат златото како попривлечна неутрална резерва.
Сепак, иако централните банки сè уште купуваат повеќе злато отколку пред 2022 година, Хусеин вели дека проценките сугерираат дека побарувачката во 2025 година е малку ослабена.
Меѓу големите купувачи е Кина, каде што побарувачката доаѓа од граѓани кои купуваат накит и од инвеститори.
Западните инвеститори се исто така значајни купувачи, вложувајќи пари во котирани компании што поседуваат и тргуваат со злато.
Зошто цените на златото и среброто паднаа во последните денови?
Цените на златото се искачија на рекордно високо ниво во последните денови, делумно поради стравувањата дека Трамп може да назначи претседател на Федералните резерви кој ќе попушти на неговиот притисок за намалување на каматните стапки, што ќе доведе до послаб долар и повисока инфлација. Купувањето злато често е стратегија за заштита од вакви ризици.
Сепак, по извештаите дека претседателот може да го номинира Кевин Ворш, кој се смета за поумерен избор во споредба со другите кандидати, цените на златото, среброто и платината нагло паднаа.
И покрај ова, цените на скапоцените метали се уште се значително повисоки отколку пред една година, поради тековните геополитички тензии, постојните и најавените тарифи, како и тековните конфликти низ целиот свет. Ова значи дека златото и среброто сè уште изгледаат привлечни за инвеститорите кои бараат „безбедни засолништа“.
Една од најголемите предности на златото е неговата релативна реткост.
Николас Фрапел, глобален директор за институционални пазари во рафинеријата ABC, изјави за BBC:
„Кога поседувате злато, тоа не е врзано за долгот на друга страна, како што е случајот со обврзниците, ниту пак зависи од перформансите на компанијата како акција“.
Тоа е исклучително добар начин за диверзификација во многу несигурен свет“.
Волатилноста на цените на златото во петокот покажува дека неговата вредност може да падне речиси исто толку брзо колку што расте, како и кај сите тргувани стоки.