Европската комисија предложи да им се додели на европските земјоделци финансиска помош и други форми на поддршка во вредност од 540 милиони евра поради кризата поврзана со вештачките ѓубрива, односно ненадејното зголемување на трошоците во тој контекст, што потоа влијае на безбедноста на снабдувањето со храна во Европската Унија (ЕУ).
„Во последните месеци, геополитичките тензии и прекините во снабдувањето ги зголемија цените на ѓубривата низ цела Европа. Комисијата предлага две конкретни мерки за да придонесе за решавање на оваа ситуација. Прво, Комисијата им обезбедува финансиска помош на земјоделците за да им помогне да купат ѓубрива за да ја обезбедат следната жетва. Во наредните недели, Комисијата има намера да мобилизира вкупно 540 милиони евра. Оваа недела, покрај постојните преостанати средства, Комисијата предложи да се зголеми земјоделската резерва за дополнителни 300 милиони евра од буџетот на ЕУ за 2026 година, земјите-членки ќе можат да ги дополнат овие средства со до 200 проценти од националните средства, што би можело да изнесува вкупно 1,5 милијарди евра“, беше наредено од Брисел.
Вториот дел од помошта се однесува на целни прилагодувања на заедничката земјоделска политика со цел да им се овозможи на земјите-членки да им обезбедат на земјоделците побрза и пофлексибилна поддршка што ќе овозможи набавка на ѓубрива.
Овие мерки вклучуваат нова програма за ликвидност за рурален развој за кризна поддршка, можност земјите-членки порано да им исплаќаат директни плаќања на земјоделците и можност земјите-членки да го прилагодат својот буџет за директни плаќања за календарската 2027 година.
Новата програма за ликвидност може да биде кофинансирана до 65 проценти од Европскиот земјоделски фонд за рурален развој и да вклучува претходно неискористени пари што инаку би можеле да останат неискористени.
За да се обезбеди брзо плаќање и да се минимизираат административните пречки, поддршката може да се исплати како фиксен износ по хектар и да се спроведува преку стратешки планови на заедничката земјоделска политика.
Земјите-членки ќе имаат можност да извршат порано плаќање на директните плаќања пред 16 октомври.
Сега овие предлози се испраќаат до адресите на Европскиот парламент и Советот на ЕУ за да бидат одобрени.
Доколку земјите-членки ја одобрат финансиската поддршка од 540 милиони евра, конечното прифаќање на таа рамка се очекува до крајот на јули.
Според Европската комисија, вештачките ѓубрива претставуваат значителен дел од трошоците за земјоделците, а силниот неодамнешен раст на цените на ѓубривата создаде притисок за употреба на помалку ѓубриво, што потенцијално ги намалува приносите.