Глобална мапа на инфлацијата

37

Британскиот весник „Фајненшл тајмс“ објави индекси за следење на трендовите на глобалната инфлација, истакнувајќи дека руската инвазија на Украина ја поттикнала инфлацијата ширум светот со зголемување на цените на енергијата и храната.

Инфлацијата во многу земји го достигна највисокото ниво во последните децении, а руската инвазија на Украина ги зголеми цените на енергијата и храната и ги намали реалните приходи на домаќинствата.

Ценовните притисоци се зголемени, а некои економисти стравуваат од враќање на светската економија на хроничната инфлација и рецесиското опкружување од 1970-тите.

Високата инфлација останува географски широка. Растот на потрошувачките цени започна во Азија, регион кој до неодамна беше исклучок од оваа шема што влијаеше на економиите ширум светот.

Зголемувањето на цените на енергијата доведе до инфлација во многу земји дури и пред Русија да ја нападне Украина. Дневните податоци покажуваат дека притисокот неодамна се засили и доведе до тоа Европа и САД да го забранат или размислуваат да го забранат рускиот извоз на енергија.

Водечките прогнозери анкетирани од Consensus Economics постојано ги ревидираа очекуваните бројки за инфлацијата за 2022 и 2023 година.

Повисоката инфлација, исто така, се шири надвор од енергијата на многу други производи за широка потрошувачка, особено во земјите каде побарувачката е доволно силна.

Зголемените потрошувачки цени претставуваат предизвик за централните банки, не само за оние во земјите од Г7 кои имаат за цел стабилност на цените од околу 2 отсто. За да се постигне оваа цел, централните банки можат да ја приспособат монетарната политика за да ја ограничат побарувачката, но задушувањето на побарувачката со зголемување на трошоците за задолжување може да го влоши притисокот врз реалните приходи.

Зголемените цени ги ограничуваат парите што домаќинствата можат да ги потрошат на стоки и услуги. За некои домаќинства, ова може да доведе до борба да си дозволат основни работи за нивните семејства, како што се храна и домување.

Дневните податоци за основните стоки, како што е големопродажната цена на состојките за појадок, даваат показател за притисоците со кои се соочуваат граѓаните. Во земјите во развој, големопродажната цена на овие состојки има поголемо влијание врз крајните цени на храната бидејќи сочинува поголем дел од потрошувачката на домаќинствата.

Друга работа за која треба да се грижите се цените на имотот. Тие се зголемија во многу земји за време на пандемијата, поттикнати од слабите монетарни политики, желбата за повеќе простор и владините програми за поддршка.

Клучната дебата меѓу креаторите на политиките и економистите останува фокусирана на тоа колку долго ќе трае високата инфлација. Пред неколку месеци, многумина очекуваа дека растот ќе биде премногу краткотраен за монетарната политика да има големо влијание врз нив, при што ефектот на повисоките стапки ќе одземе време за да навлезе во економиите.