Електричните возила ја заменуваат нафтата побрзо отколку што очекуваа повеќето аналитичари. Според проценките на „Голдман Сакс“, забрзаното усвојување на електрични возила би можело да ја намали глобалната побарувачка за нафта за дури 320.000 барели дневно до крајот на 2027 година, пишува „Ројтерс“.
На прв поглед, ова е релативно мал дел од глобалната потрошувачка, која надминува 100 милиони барели дневно. Сепак, за пазар кој е исклучително чувствителен на промените во понудата и побарувачката, дури и ваквите промени можат значително да влијаат на цените, инвестициите и стратегиите на енергетските компании.
Кризата може да ја забрза електрификацијата
Историјата покажува дека високите цени на енергијата често ги забрзуваат технолошките промени.
Кога горивото станува поскапо, електричните возила стануваат финансиски попривлечни, а потрошувачите и компаниите побрзо ги преиспитуваат трошоците за транспорт. Анализата на „Голдман Сакс“ се базира на оваа претпоставка.
Банката проценува дека во сценариото на привремено забрзување на продажбата на електрични возила, глобалната побарувачка за нафта до крајот на 2027 година би можела да биде помала за околу 130.000 барели дневно.
Во пооптимистичко сценарио, кое претпоставува продолжување на сегашните трендови на раст на продажбата на електрични возила, намалувањето би можело да достигне 320.000 барели дневно.
Ова би претставувало еден од најзначајните структурни шокови за растот на побарувачката на нафта во оваа деценија.
Електричните возила го освојуваат пазарот
Податоците покажуваат дека транзицијата се забрзува.
Според „Голдман Сакс“, глобалната пенетрација на електрични возила се зголемила во текот на мај на 26,1 процент од сите продадени автомобили, што е втор највисок резултат досега.
Поважно е што растот повеќе не е ограничен на неколку развиени пазари.
Дванаесет од петнаесетте најголеми пазари на електрични возила во светот бележат зголемување на уделот на електричните модели, додека Кина повторно е лидер на промените.
Кинеската пенетрација на електрични возила се зголемила за дури 11,4 процентни поени, дополнително зајакнувајќи ја позицијата на земјата како најголем пазар на електрична мобилност во светот.
Ова е важен сигнал за производителите на автомобили. Индустријата повеќе не дебатира дали електрификацијата ќе стане доминантен тренд, туку колку брзо ќе се случи тоа.
Азија ги менува правилата на играта
Еден од поинтересните заклучоци од анализата на Голдман се однесува на возилата со две и три тркала.
Додека европската и американската јавност главно го набљудуваат пазарот на патнички автомобили, најголемите случувања се случуваат во Азија.
Електричните скутери, мотоцикли и возила со три тркала денес сочинуваат најголем дел од вкупната продажба на електрични возила во Индија, Виетнам и Кина.
Според проценките на Голдман Сакс, ваквите возила можат да заменат помеѓу една третина и половина од количината на гориво што инаку би ја заменил електричен автомобил.
Ова значи дека енергетската транзиција не е само приказна за Тесла, BYD или европските производители на автомобили. Таа сè повеќе се случува преку масовните и достапните средства за транспорт што ги користат стотици милиони луѓе.
Што значи ова за нафтената индустрија?
Најголемиот предизвик за нафтените компании не е моменталниот пад на побарувачката, туку промената на очекувањата.
Со децении, пазарите на нафта растат врз основа на претпоставката дека глобалната потрошувачка ќе продолжи да расте постојано. Секое забавување на тој раст ги менува пресметките поврзани со инвестициите, развојот на нови наоѓалишта и долгорочните стратегии на производителите.
Доколку електричните возила продолжат да го освојуваат пазарот со сегашното темпо, прашањето повеќе нема да биде кога побарувачката за нафта ќе се забави, туку колку брзо ќе се случи тој процес.
За големите производители на нафта, ова значи дополнителен притисок врз диверзификацијата на бизнисот, инвестициите во гас, обновливи извори на енергија и новите технологии.
Победници и губитници во новата енергетска трка
Производителите на батерии, рударските компании поврзани со литиум, никел и бакар и автомобилските компании кои рано инвестирале во електрични возила би можеле да имаат најголема корист од забрзаната електрификација.
Од друга страна, најголемиот ризик го сносат производителите кои сè уште го темелат значителен дел од својот иден раст на класичните мотори со внатрешно согорување.
Инвеститорите сè повеќе гледаат не само на продажбата на возила, туку и на способноста на компаниите да се прилагодат на новата структура на побарувачката.
