Мудис предупредува: Намалувањето на дозволите за градење испраќа силен сигнал за рецесија

Американскиот пазар на домување, традиционално еден од најсигурните сигнали за рецесија, повторно предизвикува загриженост. Дозволите за градење паднаа на најниско ниво од пандемијата, а Мудис проценува дека шансите за рецесија во следните 12 месеци се високи и до 48%.

Пазарот на домување долго време се сметаше за рано предупредување за рецесија, а еден податок особено го привлече вниманието на главниот економист на „Мудис аналитика“, Марк Занди.

На социјалните мрежи во неделата, тој рече дека водечкиот економски индикатор на Мудис, кој користи вештачка интелигенција, проценил дека шансите за рецесија во следните 12 месеци сега се 48%.

Иако е под 50%, Занди истакна дека веројатноста никогаш порано не била толку висока, а сепак економијата не се нашла во пад.

Клучната компонента на овој индикатор доаѓа токму од пазарот на домување.

„Алгоритмот ги идентификуваше градежните дозволи како најважна економска варијабла за предвидување на рецесии. Иако дозволите беа стабилни до неодамна, бидејќи градителите ја поттикнуваа продажбата со намалување на каматните стапки и други стимулации, залихите на непродадени домови сега се големи и растат“, предупреди Занди.

„Како одговор, градителите се повлекуваат, а бројот на издадени дозволи почна да опаѓа. Тие сега се на најниско ниво од затворањето на пандемијата.“

Според Бирото за статистика на САД, во јули беа издадени 1,35 милиони градежни дозволи на годишно ниво, што е намалување од 2,8% во споредба со претходниот месец и 5,7% помалку од претходната година.

Уште во јули, Занди го означи пазарот на домување како „црвена ракета за тревога“, бидејќи продажбата на домови, градежништвото и цените беа под притисок од високите хипотекарни каматни стапки.

Иако 30-годишната фиксна каматна стапка оттогаш падна од речиси 7% на околу 6,3%, останува нејасно дали тоа е доволно за да ги оживее градителите и колку ќе продолжи да паѓа. Занди нагласи дека податоците за градежните дозволи за август, кои ќе бидат објавени во среда, ќе дадат клучен сигнал.

„Секако ќе има уште една причина зошто Федералните резерви ќе објават намалување на каматната стапка истиот ден“, предвидува тој.

Дека загриженоста постои на највисоко ниво, ја потврдуваат и записниците од јулската сесија на Федералните резерви, каде што претставниците го издвоија пазарот на домување како ризик, заедно со дополнителни закани за вработување поврзани со ширењето на вештачката интелигенција.

„Покрај ризиците предизвикани од царините, учесниците споменаа и можно заострување на финансиските услови поради повисоки премии за ризик, понатамошно влошување на пазарот на домување, како и ризикот дека зголемената употреба на технологијата со вештачка интелигенција може да ја намали вработеноста“, се наведува во документот.

Дозволите за домување не се единствениот индикатор. Познатиот економист Ед Лимер, кој почина во февруари, објави студија уште во 2007 година во која тврдеше дека инвестициите во секторот за домување се најдобриот предиктор за рецесија.

Податоците не се охрабрувачки ни овде. Во вториот квартал од 2025 година, инвестициите во станбени објекти се намалија за 4,7%, што е значително забрзување во однос на падот од 1,3% во првиот квартал.