Европската Унија подготвува нови правила што би можеле да ги принудат европските компании да набавуваат клучни компоненти и суровини од неколку различни добавувачи, со цел да се намали зависноста на европската индустрија од Кина.
Според информациите што ги објави „Ајриш тајмс“, планот на Европската комисија особено ќе влијае на сектори како што се хемиската индустрија и производството на индустриска машинерија, кои со месеци предупредуваат за огромниот притисок од евтиниот кинески увоз.
Според нацрт-предлогот, компаниите повеќе нема да имаат право да купуваат повеќето клучни компоненти само од еден добавувач. ЕУ планира да воведе ограничување според кое максимум 30 до 40 проценти од набавките би можеле да доаѓаат од еден извор, додека остатокот би морал да се распредели меѓу најмалку три различни добавувачи од различни земји.
Брисел сака да ја прекине зависноста од кинеските компоненти
Европскиот комесар за трговија, Марош Шефчовиќ, наводно стои зад оваа иницијатива, која има за цел да ја заштити европската индустрија од, како што тврдат европските претставници, „кинеска инструментализација на трговијата“. Брисел е особено загрижен откако Кина го ограничи извозот на одредени клучни технологии и ретки минерали во претходните години, што предизвика сериозни нарушувања во европското производство.
Европските претставници предупредуваат дека индустриската политика на Кина, заедно со огромните државни субвенции, создала сериозен дисбаланс на пазарот и ја зголемила зависноста на европските производители од кинеските добавувачи.
„Во многу области, постепено стануваме зависни од кинескиот извоз“, рече висок функционер на Европската комисија, додавајќи дека „зависноста секогаш има своја цена“.
Според проценките на ЕУ, трговскиот дефицит со Кина моментално достигнува речиси една милијарда евра дневно, што дополнително го зголемува притисокот врз Европа да развива алтернативни синџири на снабдување.
Можни нови царински и казнени мерки
Покрај диверзификацијата на добавувачите, Европската комисија разгледува дополнителни тарифи за кинески хемиски производи и индустриска опрема. Европските производители тврдат дека кинеските компании, благодарение на државните субвенции, нудат стоки по цени со кои европските фабрики не можат да се натпреваруваат.
Ова не е прв пат ЕУ да ги заостри односите со кинеската економија. Во последните месеци, Брисел веќе започна повеќекратни истраги против кинески компании, вклучително и во секторите за електрични автомобили, телекомуникациска опрема и медицински помагала.
ЕУ претходно објави постепено отстранување на опремата од кинески компании како што се Huawei и ZTE од критичната инфраструктура, вклучувајќи ги телекомуникациските мрежи и енергетските системи, наведувајќи безбедносен ризик.
Кина ја обвинува Европа за протекционизам
Кинеските власти веќе реагираа на европските планови обвинувајќи го Брисел за протекционизам и обид за ограничување на слободната трговија. Пекинг тврди дека ЕУ се обидува да ја заштити сопствената индустрија од кинеските производи под изговор на „фер конкуренција“.
Аналитичарите веруваат дека Европската Унија се соочува со една од најголемите економски промени во последните години, бидејќи се обидува да ја намали својата стратешка зависност од Кина во клучните индустрии. Посебно постои страв од можни нови нарушувања во синџирите на снабдување, како оние што ја погодија европската автомобилска индустрија во претходните години поради недостиг на ретки минерали и електронски компоненти.
Предлогот би можел официјално да биде презентиран кон крајот на мај, по што би следувале преговори меѓу членките на ЕУ и Европскиот парламент. Доколку бидат усвоени, новите правила би можеле значително да го променат начинот на кој европските компании работат со Кина и ги организираат своите синџири на снабдување низ целиот свет.