Увозот од Русија поради санкциите падна за 85 отсто, но не е целосно запрен

Вредноста на извозот во Русија од државите членки на Европската унија намалена е за 55% помеѓу првиот квартал 2022. и првиот квартал 2024., додека увозот од Русија паднал за 85 % во тој период, покажуваат најновите податоци од европската канцеларија за статистика Еуростат.

Овие случувања предизвикаа трговскиот дефицит на ЕУ со Русија, кој достигна врв од 45,7 милијарди евра во вториот квартал на 2022 година, пред да падне на 0,9 милијарди евра во првиот квартал од 2024 година.

Гледајќи ги промените во уделот на Русија во трговијата надвор од ЕУ, и извозот и увозот паднаа далеку под нивото од предруската инвазија.

„Уделот на Русија во извозот надвор од ЕУ падна од 3,2 отсто во првиот квартал од 2022 година на 1,4 отсто во првиот квартал од 2024 година. Во истиот период уделот на увозот надвор од ЕУ од Русија се намали од 9,4 отсто на 1 , 6 проценти“, објави Евростат.

Гледајќи ги кварталните податоци, вкупниот трговски биланс на ЕУ со Русија е силно поврзан со енергетскиот биланс. Високите цени на енергијата во 2021 и 2022 година предизвикаа значителен трговски дефицит, кој достигна врв на 45,7 милијарди евра во вториот квартал од 2022 година. Сепак, увозните ограничувања и падот на цените на енергијата значително го намалија трговскиот дефицит, кој во првиот квартал изнесуваше 0,9 милијарди евра.

Намалување на повеќето групи производи што ЕУ ги увезува од Русија
Уделот на Русија во увозот од ЕУ во пет групи одбрани производи од Русија, кои сочинуваа 60 отсто од вкупниот увоз на ЕУ во 2022 година, е значително намален, дури и во групите за кои не беа наметнати ограничувања, според Евростат. Имаше ограничувања за увоз на природен гас, јаглен, нафтени масла (со исклучок), железо, челик и ѓубрива.

Немаше ограничувања за увоз на никел, но увозот беше значително намален. Увозот на никел во ЕУ од Русија силно се зголеми меѓу првиот квартал од 2021 година и првиот квартал од 2022 година поради зголемената побарувачка и цените. Во следните месеци имаше значително намалување.

Споредувајќи го првиот квартал од 2022 година со првиот квартал од 2024 година, намалувањето на никелот е 36 процентни поени. Во овој период акциите на Соединетите Американски Држави пораснале за 11 процентни поени, а Норвешка и Обединетото Кралство за девет, односно пет процентни поени.

Во првиот квартал од 2024 година, обемот на увезен никел од Русија изнесуваше 63 отсто од оној во првиот квартал од 2021 година, додека неговата вредност падна на 52 отсто во истиот период.

Увозот на нафта во ЕУ (комбинирана сурова и несурова) од Русија во трговска вредност речиси се удвои меѓу првиот квартал од 2021 година и првиот квартал од 2022 година поради зголемувањето на цените. Русија беше најголемиот снабдувач на нафтени масла за ЕУ ​​во 2021 година. Во првиот квартал од 2024 година, количината на нафтени деривати увезени од Русија беше 12 отсто од онаа во првиот квартал од 2021 година.

„Уделот на увозот на нафта од Русија падна од 30 отсто во првиот квартал на 2022 година на три отсто во првиот квартал од 2024 година. Во овој период, акциите на САД (за осум процентни поени), Норвешка (за четири отсто поени), и Саудиска Арабија (за три процентни поени)“, според Евростат.

Намален е и увозот на железо од Русија во ЕУ, за седум процентни поени во однос на 2022 година, а Русија ја замени Индија, која стана најголем извор на увоз на железо и челик во ЕУ со учество од 11 отсто, додека Турција, Јужна Кореја и Обединетото Кралство исто така имаа поголеми акции од Русија во првиот квартал од 2024 година.