Тим Бернерс-Ли, создавачот на Светската мрежа (World Wide Web) ги постави темелите на интернетот каков што го знаеме денес во 1989 година. Сега, открива уште повеќе детали.
Умот зад пионерските идеи како HTTP и URL-адресите одлучи да го направи изворниот код слободно достапен, без никакви такси или авторски права.
– За вебот да биде комплетен, секој мораше да може да го користи и секој мораше да го сака. Сè уште не можев да ги замолам да плаќаат за секое пребарување или прикачување што го прават. За вебот да успее, тој мораше да биде бесплатен – напиша тој во статија за „The Guardian“.
Бернерс-Ли додава дека сакал Светската мрежа да работи за сите, а за да се постигне тоа, клучно било да биде достапна за сите. Во едно интервју, тој претходно објасни дека ако ја држел технологијата под своја сопственост, таа никогаш немаше да оживее, објавува B92.
– Не можете да предложите нешто да биде универзален простор, а во исто време да ја одржувате контролата врз него – тврдеше тој. Конечната одлука сè да биде бесплатно ја донесе ЦЕРН, каде што тогаш работеше Бернерс-Ли, пред да го основа Конзорциумот за Светската мрежа (W3C) во МИТ во 1994 година.
Бернерс-Ли забележува дека бесплатниот интернет имал за цел да поттикне креативност и соработка на глобална платформа. Сепак, визијата се претвори во нешто друго.
– Денес, кога го гледам мојот изум, морам да се прашам: дали мрежата е сè уште бесплатна? Не, не целосно – пишува тој.
Бернерс-Ли посочува на големите технолошки платформи кои сега собираат огромни количини лични податоци на корисниците, а потоа ги продаваат на брокери и влади, отворајќи ја вратата за надзор и репресија. Тој, исто така, го обвинува зголемувањето на бројот на алгоритми, особено на социјалните мрежи, кои им штетат на младите луѓе.
– Трговијата со лични податоци сигурно не одговара на мојата визија за бесплатна мрежа – нагласува Бернерс-Ли.
Тој, исто така, тврди дека просечниот корисник на интернет повеќе не е клиент, туку станал производ, нагласувајќи дека „некаде помеѓу првата верзија на интернетот и неговото повторно раѓање во ерата на социјалните мрежи, тргнавме по погрешен пат“.
