Разбирањето на управувањето со парите и правилното инвестирање овозможува финансиска независност и стабилност.
Различните форми на штедење и инвестиции, вклучувајќи ги недвижностите и финансиските фондови, бараат индивидуален пристап и стратегија.
Во време на неизвесни пазари, прашањето како мудро да се управува со парите се поставува сè почесто.
Каде е најпаметното место за инвестирање денес, кои грешки треба да се избегнат и како да се донесуваат квалитетни финансиски одлуки, објасни финансискиот експерт и уредник на порталот „Каматица“ Душан Узелац.
„Денес, повеќе од кога било, сме под притисок да стекнеме разни вештини, бидејќи светот се менува. Управувањето со финансиите е вештина што прави разлика помеѓу добар и не толку добар живот“, рече уредникот на „Каматица“ за РТВ.
Како да се дојде до пари
Узелац објаснува дека некогаш основното знаење било поврзано со преживувањето – како да се лови храна или да се запали пожар – додека денес финансиското знаење е клучно.
„Како да се дојде до пари, како мудро да се распределат и како да се управува со нив на долг рок – сето ова се реални и важни прашања.“
Зборувајќи за инвестирањето, Узелац истакнува:
„Инвестирањето е како пливање. Секогаш мора да се намокрите. Не може да се научи од книги или од теорија. Инвестирањето е всушност однос што се создава. Тоа не е трансакција, туку однос во кој ги доверувате вашите пари на друга страна, и треба да се спојат две работи – разбирање и доверба. Ако не разбирате како вашите пари произведуваат пари, а само верувате дека ќе бидат добри, тоа се нарекува коцкање.“
Затоа, инвестирањето е повеќе однос и треба да го разберете процесот дури и ако немате многу капитал.
Дали е потребно да имате многу пари за да инвестирате?
На прашањето дали е потребно да имате многу пари за да инвестирате, Узелац одговара:
„Можете да го направите тоа со помали износи. Инвестирањето е повеќе однос и треба да го разберете процесот дури и ако немате многу капитал. Преку инвестирање, стекнувате знаење за управување со финансиите.“
Една од неговите практични дефиниции гласи:
„Инвестирањето ве ослободува од работа. Ако дел од вашите пари се врати преку инвестицијата, повеќе не мора да го заработувате тој дел со работа. Ако добиете илјада динари назад од инвестицијата, тоа се илјада динари за кои не мора да работите.“
Узелац, исто така, ја објаснува психолошката важност на инвестирањето:
„Со инвестирање, учите како течат парите. Кога знаете дека нешто носи 10 проценти годишно, секоја потрошувачка станува поконтролирана бидејќи губите потенцијална добивка. Исто така, инвестирањето е сè уште млада област во овие области. Луѓето често не почнуваат од аголот на учење, туку од недоверба и лоши искуства од минатото. Ова создаде грч. Понекогаш имам впечаток дека не нè учат да инвестираме намерно.“
Начини на штедење
Узелац советува дека на месечна основа можеме да ја одредиме количината на пари што ќе ја „заборавиме“ и ќе ја оставиме настрана. После тоа, се поставува прашањето – што да правиме со вишокот? Банка, злато, фондови, берза или некој бизнис – сè зависи од личните преференции и довербата. Сите пристапи се легитимни.
„Ако штедите во банка и каматната стапка е три проценти, а инфлацијата е пет, губите два проценти – тоа е чиста математика. Инвестирањето е достапно за сите, но не секој е подготвен да пристапи до него. Затоа велам дека секој треба да „вежба“ инвестирање, учејќи го процесот без вистински ризик.“
Конечно, кога станува збор за конкретни инвестиции, Узелац заклучува:
„Сè зависи од ставот кон ризикот. Ризикот е индивидуална категорија – некои го перцепираат вака, некои онака. Можете да инвестирате во акции, фондови, недвижности, парче земја или дури да засадите шума и да чекате 20 години. Математиката е едноставна, но сè што ви носи мирен сон е вистинската опција.“