Светските цени на храната во јуни останаа речиси на нивото од мај, со намалување на цената на житарките, млекото и млечните производи и зголемување на цените на месото и растителните масла, објави Организацијата за храна и земјоделство на ОН, ФАО.
Ценовниот индекс на ФАО на кошничката за основни прехранбени производи во јуни изнесуваше просечно 130,3 поени, што е за 0,3 проценти помалку отколку во мај.
Ова ја потврдува стабилизацијата на цените по посилниот раст во претходните месеци. Во мај, индексот беше понизок за 0,2 проценти, додека во април цените на храната се зголемија за 2,5 проценти, главно поради скокот на цените на житарките.
Во јуни, цените на житарките паднаа за 3,5 проценти во споредба со мај. Пченицата падна за 4,4 проценти, под влијание на брзиот напредок на жетвата и поволните перспективи за земјоделските култури во регионот на Црното Море.
Цените на пченицата беа исто така притиснати од посилниот долар и падот на цените на енергијата, поврзани со очекувањата за ублажување на тензиите околу Ормутскиот теснец.
Цената на пченката падна уште посилно, за 6,2 проценти. ФАО го поврзува ова со очекувањата за изобилство на понуда од Јужна Америка и послаба побарувачка од производителите на етанол.
Шеќерот забележа најголем пад во кошничката на ФАО. Индексот на цените на шеќерот падна за 5,7 проценти во споредба со мај, поради пониските цени на етанолот на бразилскиот пазар и слабеењето на бразилскиот реал.
Цените на млекото и млечните производи беа исто така пониски. Индексот падна за 1,5 проценти, при што обезмасленото и полномасното млеко во прав и путерот стануваат поевтини.
Падот на цените на сирењето трае веќе речиси една година, бидејќи понудата продолжува да ја надминува побарувачката.
Од друга страна, растителните масла значително се зголемија во јуни. Индексот на цените на растителните масла се зголеми за 3,8 проценти во споредба со мај, бидејќи силната побарувачка во секторот за биогорива ги зголеми цените на палминото масло и маслото од репка.
Цените на сончогледовото масло останаа приближно на мајското ниво.
Цените на месото пораснаа поблаго, за 0,5 проценти во споредба со претходниот месец. Зголемувањето на цената на живинско месо ги надмина пониските цени на говедското и свинското месо.
Во посебен извештај за понудата и побарувачката на пазарите на жито, ФАО проценува дека светското производство на жито во сезоната 2026/2027 ќе изнесува 2,98 милијарди тони. Тоа би било 1,9 проценти помалку отколку во сезоната што штотуку заврши.
Падот на производството првенствено се припишува на послабата очекувана жетва на пченица. ФАО проценува дека глобалното производство на пченица ќе се намали за 4,3 проценти, на 806,5 милиони тони, поради влијанието на климатскиот феномен Ел Нињо врз земјоделските култури во Австралија.
Потрошувачката на житни култури во новата сезона треба да се зголеми за 0,3 проценти и да достигне 2,96 милијарди тони.
Светските залихи на житни култури на крајот од сезоната 2026/2027 треба да изнесуваат 957,8 милиони тони, што би било за 0,9 проценти повеќе отколку во претходната сезона.
Трговијата со жито треба да се намали. ФАО проценува дека во новата сезона таа ќе изнесува 507,6 милиони тони, што е за 4,7 проценти помалку отколку во сезоната 2025/2026.
Податоците на ФАО покажуваат дека глобалните цени на храната засега се смируваат, но и дека пазарот останува чувствителен на енергија, движења на валути, побарувачка за биогорива и климатски нарушувања. Очекуваниот пад на производството на пченица е особено важен, бидејќи би можел повторно да предизвика притисок врз цените доколку временските услови дополнително се влошат.