Европа сè повеќе бара замена за американската компанија „Палантир“, чиј софтвер се користи во полицијата, разузнавачките служби, армијата и здравствените системи.
Франција и Германија започнаа иницијатива за развој на европска дигитална инфраструктура, додека поединечните држави и институции се обидуваат да ја намалат зависноста од американската технологија и да го зајакнат дигиталниот суверенитет.
Европските земји тешко можат да се натпреваруваат
Сепак, експертите предупредуваат дека откажувањето од Палантир ќе биде исклучително тешко. Компанијата разви напредни системи за обработка на огромни количини на податоци, а нејзините решенија се длабоко интегрирани во секојдневната работа на бројни државни институции.
Токму поради квалитетот и искуството што го стекна преку долгогодишна соработка со голем број клиенти, европските замени тешко можат да се натпреваруваат со нејзините можности, пишува „Политико“.
Иако Франција ја промовира домашната компанија ChapsVision, а се развиваат и други европски решенија како што е воениот систем за вештачка интелигенција Артемис, многу функционери признаваат дека во моментов нема сериозна замена за Палантир, особено во воените операции.
НАТО истакнува дека технологијата на Палантир за анализа на податоци од бојното поле и сателитски снимки нема еднаков конкурент, што дополнително ги комплицира европските планови за технолошка независност.
Компанијата оттогаш беше предмет на политички контроверзии поради ставовите на нејзините основачи и нејзината соработка со американските институции и израелската војска.
Критичарите предупредуваат дека Европа не треба да ги базира своите клучни безбедносни системи на технологија од приватна американска компанија, додека Палантир ги отфрла обвинувањата и нагласува дека ги поддржува демократските држави и заштитата на граѓанските слободи.
Големо влијание на Палантир
Палантир го изгради своето присуство во Европа за време на големи кризи. По терористичките напади во Париз во 2015 година, француските безбедносни служби почнаа да го користат нејзиниот софтвер, додека германската полиција и британскиот Национален здравствен систем ги усвоија нејзините платформи за време на безбедносните и здравствените предизвици.
Со текот на времето, компанијата стана важен дел од работата на многу државни институции, иако некои организации веруваат дека постојат подобри и поевтини решенија за нивните потреби.
Палантир сега дополнително го проширува своето влијание во Европа преку соработката со НАТО алијансата, каде што неговиот систем „Maven“ стана оперативен на доверливите мрежи на сојузниците. Во исто време, неговите решенија ги користат и големи европски компании како што се Airbus, BMW и BP, што покажува дека влијанието на компанијата се протега далеку над државниот сектор.
Односот со Палантир би можел да биде клучен тест за дигиталниот суверенитет на Европа. Доколку европските влади и компании успеат да развијат свои конкурентни решенија, тие ќе направат важен чекор кон технолошка независност. Во спротивно, зависноста од американските технолошки гиганти би можела да стане уште поизразена во ерата на сè понапредната вештачка интелигенција.