Бруто домашниот производ на еврозоната порасна за само 0,1 процент во првиот квартал од оваа година во споредба со претходниот квартал, а на годишно ниво за само 0,8 проценти, покажаа податоците на Евростат. Ова е забележливо забавување од 1,3 проценти во последниот квартал од минатата година и речиси цел процентен поен зад вредноста на почетокот на годината.
Европската Унија оствари малку подобри резултати од 0,2 проценти на квартално ниво и еден процент на годишно ниво, што е далеку зад САД, каде што БДП порасна за 2,7 проценти во истиот период на годишно ниво.
Сепак, „Еуроњуз“ пишува дека и покрај ова, некои европски економии бележат раст што значително го надминува моменталниот просек и на ЕУ и на еврозоната.
Кипар е на врвот на табелата благодарение на економскиот раст од три проценти, што е највисока вредност меѓу членките на ЕУ за кои се достапни податоци за првиот квартал. И покрај ова, тие исто така забележаа забавување во споредба со 4,3 проценти во четвртиот квартал од минатата година.
Аналитичарите наведуваат голем број ризици што ја загрозуваат кипарската економија, меѓу другото, забрзувањето на инфлацијата од 0,9 проценти во февруари на 1,5 во март и три проценти во април, каде што најизложен е туризмот, кој сочинува околу 14 проценти од кипарскиот БДП.
„Фокус Економикс“ објави дека туристичките пристигнувања се намалиле за 30 проценти во март по нападите со ирански беспилотни летала врз британските воздухопловни бази на островот, што резултираше со прв пад од првиот квартал од 2021 година.
По неа следува Бугарија, која во првите три месеци забележа раст од 2,9 проценти на годишно ниво, што е непроменето во споредба со претходниот квартал.
Овие податоци, истакнува „Еуроњуз“, имаат дополнителна тежина бидејќи Бугарија го воведе еврото на 1 јануари 2026 година, станувајќи 21-ва членка на зоната на единствена валута.
Претседателката на Европската централна банка, Кристин Лагард, во говорот во Софија во пресрет на таа промена, го опиша потегот како природна крајна точка на долг процес на конвергенција.
Од друга страна, директорката на Меѓународниот монетарен фонд, Кристалина Георгиева, самата Бугарка, предупреди уште во ноември дека воведувањето на еврото може да го зголеми приходот по глава на жител на просекот на ЕУ во рок од една деценија само ако се спроведе во комбинација со фискални и структурни реформи.
Меѓу најголемите европски економии, Шпанија е предводник. Според Националниот институт за статистика (INE) на земјата, БДП пораснал за 0,6 проценти во првиот квартал во споредба со претходниот квартал и за 2,7 проценти во споредба со претходната година, што е мало забрзување во споредба со 2,6 проценти во последните три месеци од 2025 година.
Контрастот со останатите „тешкаши“ на Еврозоната е зачудувачки. Во истиот период, Германија порасна за само 0,3 проценти на годишна основа, Франција за 1,1 процент, а Италија за 0,7 проценти. Така, само Шпанија може да се спореди со Соединетите Американски Држави на годишна основа.
Домашната побарувачка придонесе за годишен раст на БДП од 3,4 процентни поени, при што потрошувачката на домаќинствата се зголеми за 3,2 проценти, а бруто капиталните инвестиции се зголемија за 5,8 проценти.
Надворешната побарувачка се намали за 0,7 поени бидејќи увозот го надмина извозот за толку.