Најголемите предизвици – од глобалното затоплување до демографски и технолошки промени – земјите не можат сами да ги решат, е пораката на првиот човек и аналитичар на Меѓународниот монетарен фонд по повод годишнината од работата.
„Просперитетот, како и мирот, е неделив“, изјави американскиот министер за финансии Хенри Моргентау Џуниор. Отворање на конференцијата во Бретон Вудс во 1944 година. Тоа беше, како што рече, „елементарна економска аксиома“ што треба да помогне во насочувањето на ММФ.
„Сепак, токму кога ни е потребна поголема меѓународна соработка, го добиваме спротивното: поголема фрагментација, конфликти и глобално одвојување – размислувања кои ризикуваат да го остават нашиот свет посиромашен и помалку безбеден“. Додека ја одбележуваме 80-годишнината од ММФ, се прашуваме: Како може Фондот да продолжи да се прилагодува на новата реалност и променливите потреби на нашите 190 членки?“, прашува главниот уредник на F&D (Финансии и развој) Гита Бхат, списанието кое ја следи работата на Фондот.
Директорката на ММФ Кристалина Георгиева дава оптимистичка нота и повикува на „мултилатерализам на 21 век“ – рамка за меѓународна соработка која е поотворена и порепрезентативна, со подобра рамнотежа меѓу напредните економии и гласовите на пазарите во развој и економиите во развој.
Има многу предлози за ова прашање. Адам Позен, претседател на Институтот за меѓународна економија „Петерсон“, смета дека стеснувањето на мандатот на ММФ на неговата основна макроекономска мисија и давање поголема оперативна независност ќе го направи порамноправен. Економистот Рагурам Рајан наведува поврзана точка: делегирањето на повеќе овластувања на раководството на ММФ — заедно со реформите за поправедна распределба на квотите, финансиските придонеси што ги плаќа секоја членка – може да помогне да се здружи фрагментираниот свет за критичните прашања.
Меѓу нив се климатските промени.
Фондот се прилагодува на промените. Џејла Пазарбасиоглу од ММФ покажува како организацијата еволуирала во нејзините редовни прегледи на економиите-членки и нејзините регионални и глобални анализи. На сличен начин, Атиш Рекс Гош и Ендрју Стенли истакнуваат дека заемите од ММФ се зголемија особено брзо во последните 30 години.
Како што одиме напред, едно нешто останува јасно на челниците на фондот. „Не можеме да имаме подобар свет без меѓународна соработка“, забележува Георгиева. Инспирирана од Џон Мејнард Кејнс, еден од основачите на ММФ, таа заклучува: „Кејнс би нè охрабрил да одиме уште подалеку како глобална „преносна линија“ за здрави економски политики, финансиски ресурси, знаење – и како крајна платформа за глобално економска соработка“.
Да потсетиме дека Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) е основан во јули 1944 година со цел да промовира меѓународна монетарна соработка, безбедна размена и доверливи договори за размена, а со цел да се стимулира економскиот раст и да се зголеми вработеноста и да се обезбеди привремена финансиска помош за земјите.
Постојат три главни области на активност на фондот: мониторинг, финансиска и техничка помош. Надзорот се состои од оценка на монетарната девизна регулатива на земјите-членки со оглед на уверувањето дека силната и конзистентна економска политика води кон стабилен девизен курс и го фаворизира растот и развојот на светската економија.
Финансиската помош вклучува кредити и заеми за членките на ММФ со платен биланс што ги поддржува политиките за прилагодување и реформи.