Како да се борите против скапотијата во исклучително скапиот Њујорк? Евтини продавници чиј сопственик ќе биде градот и кои нема да се стремат кон профит. Барем така мисли социјалистичкиот градоначалник на Њујорк, Зохран Мамдани.
Тој деновиве најави отворање на пет градски продавници во Њујорк, со тоа што првата ќе се отвори во Источен Харлем идната година.
Но, постојат два проблеми – планот ги разгневи трговците на мало, а слични експерименти со „јавни продавници“ во хиперкапиталистичката Америка главно несреќно пропаднаа.
Мамдани стана градоначалник на првиот ден од 2026 година и победи на изборите ветувајќи политики кои, како што тврди, би ги намалиле цените во градот кој стана прескап за живот за сите освен за најбогатите. Покрај „јавните продавници“, најави и бесплатен јавен превоз и ограничување на кириите во градот.
– Избран сум како демократски социјалист, ќе владеам како демократски социјалист – извика Мамдани за време на говорот со кој ги одбележа своите први 100 дена на функцијата, во текот на кој го најави отворањето на градските продавници.
Првата продавница ќе биде изградена на градско земјиште во Источен Харлем, во северен Менхетн, каде што 40 % од жителите примаат некој облик на државна помош. Во тој дел од градот се наоѓаат, меѓу другите, Алди, Таргет и Костко. Но, сè ќе биде поевтино во градските продавници, инсистира градоначалникот.
– Јајцата ќе бидат поевтини, лебот ќе биде поевтин. Купувањето во продавници веќе нема да биде равенка што не може да се реши. Сега некои ќе инсистираат дека продавниците во сопственост на градот не можат да функционираат. Дека државниот имот не може да се натпреварува со корпорациите. Мојот одговор до нив е едноставен: се радувам на конкуренцијата – рече Мамдани.
Но, два специфични проблеми се надвиснаа над плановите на градоначалникот: острата реакција на трговците и економската пресметка, барем како што ја толкуваат економистите кои не се склони кон социјализмот.
