Извозот на кинески хибридни автомобили во Европската Унија достигна 7,5 милијарди долари во првата половина од 2026 година, три пати повеќе од претходната година. Договорот меѓу Брисел и Пекинг предвидува годишно ограничување од 350.000 возила, додека Европската комисија подготвува и нови мерки за намалување на трговскиот дефицит со Кина за декември.
Европската Унија и Кина се согласија да го ограничат увозот на хибридни автомобили од Кина, во време кога кинеските производители брзо ја зголемуваат продажбата на европскиот пазар, а европската автомобилска индустрија е под зголемен конкурентски притисок.
Според информациите објавени од Ројтерс, договорот предвидува ограничување на увозот на 350.000 возила годишно, при што квотата се зголемува за шест проценти секоја година. Мерките, според очекувањата, треба да почнат да се применуваат на почетокот на декември и да важат четири години. Заштитната мерка ќе важи и за другите трговски партнери на Европската Унија, не само за Кина.
Ројтерс објавува дека ограничувањето треба да го забави растот на извозот на хибридни автомобили од Кина, кој оваа година, според проекциите, би можел да достигне 800.000 возила. Исто така, се очекува дека пазарниот удел на автомобили произведени во Кина во ЕУ би можел да се намали од сегашните 12 на околу шест проценти.
Извозот на кинески хибриди се зголеми тројно за една година
Обемот на растот на кинескиот извоз го покажуваат податоците на кинеската царина објавени од Ројтерс. Вредноста на извозот на хибридни автомобили од Кина во 27-те земји-членки на ЕУ достигна 7,5 милијарди долари во првата половина од оваа година, во споредба со 2,5 милијарди долари во истиот период во 2025 година. Тоа е речиси девет пати повеќе од 845 милиони долари, колку што изнесуваше износот на извозот во текот на целата 2021 година.
Како што објаснува Ројтерс, производителите на автомобили сè повеќе се свртуваат кон plug-in хибридите откако ЕУ воведе дополнителни тарифи во 2024 година за електрични возила произведени во Кина. Plug-in хибридите се ослободени од тие дополнителни давачки, додека слабата инфраструктура за полнење во некои делови од Европа, исто така, придонесе за побарувачката за овие возила.
Кинеските компании SAIC, BYD и Chery учествуваа со повеќе од 90 проценти во продажбата на кинески хибридни автомобили во ЕУ, додека хибридите учествуваа со повеќе од половина од нивната продажба во Европа, според податоците од аналитичката фирма Jefferies, цитирани од Ројтерс.
Растот е видлив и на пазарот на електрични возила. Според податоците од Schmidt Automotive Research, објавени од Ројтерс, кинеските брендови достигнаа рекордни 15 проценти удел на европскиот пазар на електрични автомобили во вториот квартал од оваа година, во споредба со 9,5 проценти во првиот квартал од 2024 година. Кинеските plug-in хибриди учествуваа со повеќе од една четвртина од тој сегмент, додека нивниот удел на почетокот на 2024 година изнесуваше 1,7 проценти.
Европските производители под притисок од кинеската конкуренција
Ројтерс проценува дека растот на продажбата на кинески хибриди е растечки предизвик за европските производители, вклучувајќи го и Volkswagen, кој долго време е водечки продавач на plug-in хибриди во Европа.
BYD продаде повеќе plug-in хибриди отколку целосно електрични автомобили во Европа во текот на првите осум месеци од оваа година, според податоците собрани од аналитичарот на Здружението на кинески дилери на автомобили, Ли Јанвеи. Нивниот најпродаван модел беше SUV Seal U.
BYD, Chery, SAIC и Geely го намалија јазот со Volkswagen на пазарот на plug-in хибриди, според Ројтерс. Според истите податоци, Volkswagen сè уште имаше 31,8 проценти удел на пазарот на plug-in хибридни автомобили во ЕУ.
Фелипе Муњоз од компанијата Car Industry Analysis процени дека договорот ќе им го отежни на кинеските производители работењето, но дека нема да ги спречи, исто како што не беа запрени од претходните пречки на пазарот на електрични автомобили.
Претседателот на кинеската компанија Changan, Жао Феи, на Саемот за автомобили во Париз изјави дека не е премногу загрижен за договорот. Според него, тоа би можело да биде вовед во идните правила за локалната содржина, односно производството во Европа, што кинеските компании би можеле да ги исполнат со отворање фабрики во регионот.
„Ова всушност им дава можности на кинеските компании како „Чанган“ да влезат на европскиот пазар“, рече Жао, додавајќи дека компанијата планира да започне со производство на своите први автомобили во регионот на почетокот на следната година.
Други интервјуирани од Ројтерс посочуваат на можноста ограничувањата за увоз да ги охрабрат кинеските производители да произведуваат повеќе автомобили во Европа. Бил Русо, основач на консултантската компанија „Автомобилити“ со седиште во Шангај, рече дека поограничениот пристап до пазарот преку увоз би можел да ги направи инвестициите во локалното производство попривлечни. Сепак, тој додаде дека таквото производство бара капитал и дека помалите производители затоа би можеле да ги преиспитаат своите планови за европскиот пазар.
Извршниот директор на „Рено“, Франсоа Провост, рече дека порастот на кинескиот увоз на хибридни возила е неодржлив за Европа, но рече дека договорот е подобар од трговска војна и дека е важно разумно да се управува со трговските односи.
Брисел најавува пошироки трговски мерки во декември
Ограничувањето на увозот на автомобили е дел од пошироките напори на ЕУ да го намали трговскиот дефицит со Кина и нејзината зависност од таа земја за снабдување со клучни производи.
Европската комисија планира да предложи инструмент во декември што би ја ограничил зависноста на компаниите од еден извор на одредени критични суровини и други клучни резерви, изјави висок функционер на Комисијата, како што објави „Ројтерс“.
Брисел има намера да предложи нова иницијатива за поддршка на индустриите или одредени региони на ЕУ кои се погодени од трговските мерки воведени надвор од Унијата. Европските лидери треба да разговараат за овие и други можни мерки на самитот на 17 и 18 декември.
Кина ќе биде првата тема на самитот на европските лидери што започнува во четврток, според Ројтерс. Претставниците на Европската комисија очекуваат лидерите да го разгледаат договорот за автомобили и да проценат дали се потребни понатамошни чекори.
„Дијалогот мора да донесе резултати, и ги донесе“, рече висок функционер на Комисијата. Сепак, тој предупреди дека само дијалогот веројатно нема да биде доволен за да се реши структурниот проблем на неодржливата трговска нерамнотежа меѓу ЕУ и Кина.