Со векови, златото се смета за еден од најбезбедните начини за одржување на финансиската стабилност во неизвесни времиња.
Многу земји инвестираа во своите резерви како заштита од потенцијални глобални конфликти.
Кога ќе избувне војна или глобална криза, логиката е едноставна, инвеститорите се повлекуваат од ризични инвестиции и ги претвораат парите во злато.
Сепак, најновите случувања покажуваат дека оваа „логика“ повеќе не функционира.
Во претходните месеци, ситуацијата со цените на златото беше како возење со ролеркостер, а врвот се случи на крајот на јануари кога беше близу 5.600 долари за унца (двојно повисока цена од претходната година).
И покрај војната и растечките геополитички тензии, цената на златото почна да опаѓа. Овој пресврт всушност открива колку се променил современиот финансиски пазар и колку станал зависен од фактори кои немаат директна врска со самите конфликти, објаснува проф. Ранд Лоу од Универзитетот Бонд во својата статија за The Conversation.
Причината за падот
Едно од објаснувањата лежи во самата природа на современите финансиски текови. Златото повеќе не е единственото „безбедно пристаниште“. Финансискиот систем стана поразновиден, а инвестициските одлуки се донесуваат во поширок контекст, земајќи ги предвид различните фактори и алтернативи.
Однесувањето на пазарот често зависи од поширокиот контекст, не само од настани како војна, туку и од тоа како инвеститорите го проценуваат ризикот и го распределуваат својот капитал.
Во овој контекст, важен елемент е фактот дека златото веќе забележа раст во претходниот период.
Проф. Лоу нагласува уште една поента, а тоа е дека инвеститорите денес не реагираат само од страв од криза и конфликт, туку преку сложена мрежа на сигнали, од инфлација и монетарна политика до глобална ликвидност. Во таква средина, според него, златото повеќе не е „автоматски избор“ во турбулентни времиња, па на пример, нафтата е попотребна од златото.
Ова не значи дека златото ја изгубило својата улога како безбедна актива, туку дека оваа улога станала условна. Со други зборови, денешниот пазар е толку сложен што дури ни војната не е доволна причина за цената на златото да се зголеми.