Банките од еврозоната треба да почнат да се подготвуваат за почеста употреба на стандардните кредитни операции на Европската централна банка (ЕЦБ), бидејќи вишокот ликвидност во финансискиот систем постепено се намалува, предупреди ЕЦБ во блог пост објавен во четврток.
Повикувајќи се на годишното истражување меѓу банкарските трезори, ЕЦБ наведува дека банките што претставуваат околу една четвртина од вкупните средства на банкарскиот систем на еврозоната веќе работат блиску до посакуваното ниво на резерви. Ова е значително зголемување во споредба со 15 проценти од претходната година, а се очекува дека овој удел ќе достигне дури 50 проценти до крајот на годината.
„Бидејќи резервите продолжуваат да се намалуваат, ќе биде важно банките да бидат подготвени да ги користат операциите на Евросистемот како рутинска алатка за управување со ликвидноста и поддршка на пазарната активност“, изјави група економисти на ЕЦБ.
По години обележани со кризни мерки, вклучувајќи долгорочни заеми и масовни купувања на обврзници, ЕЦБ сега се подготвува за транзиција кон систем каде што нивото на резерви ќе зависи повеќе од реалните потреби на банките.
Вишокот ликвидност го достигна својот врв на крајот на 2022 година на околу 4,7 трилиони евра, но оттогаш се преполови поради истекот на заемите и прекинот на реинвестирањето на доспеани обврзници.
Иако употребата на стандардните неделни и квартални операции на ЕЦБ досега остана релативно ниска, бројот на банки што учествуваат во овие операции постепено се зголемува. Членката на Извршниот одбор на ЕЦБ, Изабел Шнабел, е меѓу оние кои активно ги охрабруваат банките редовно да ги користат овие инструменти, а не само во кризни ситуации.
Анализата на пазарот на пари покажува дека ликвидноста е сè уште рамномерно распределена меѓу банките и земјите од еврозоната, без знаци на фрагментација. Банките кои се најблиску до нивното оптимално ниво на резерви се исто така најактивни на краткорочните репо пазари.
Краткорочните каматни стапки во моментов се движат блиску до депозитната стапка на ЕЦБ од два проценти, но евентуалното зголемување – особено на пазарот со подолги рочности – би можело да сигнализира промени во потребите за ликвидност и привлечноста на кредитните операции на ЕЦБ.
Кон крајот на годината, ЕЦБ ќе ја разгледа оперативната рамка утврдена во 2024 година, со цел да ја прилагоди на новите услови на финансиските пазари. Планирани се и дополнителни алатки, вклучувајќи операции за рефинансирање и структурирани портфолија на средства, кои треба да им помогнат на банките да управуваат со идните потреби за ликвидност.
