Европа се соочува со сè поголем проблем со снабдувањето со хелиум откако Кина го запре извозот на индустриски гас клучен за производството на микрочипови и функционирањето на медицинската опрема како што се скенерите за магнетна резонанца.
Овој месец Пекинг најави контрола на извозот на тој нуспроизвод на природен гас, чии испораки веќе се намалени во последните месеци поради војната на Блискиот Исток.
Кина не е голем производител на хелиум, но руските испораки на овој гас оделе во Европа преку Кина, според аналитичарите.
Русија сочинува 10 отсто од глобалното производство на хелиум, а една третина од светските резерви доаѓаа од Катар пред почетокот на војната во Иран.
Одлуката на Кина, која не е производител, туку главно посредник во извозот на хелиум, е многу веројатно резултат на тоа што Кина се подготвува за можен недостиг поради падот на кревкиот прекин на огнот на Блискиот Исток.
Инаку, цената на хелиумот за итна испорака е приближно двојно зголемена од почетокот на нападот врз Иран, а зголемени се и цените за долгорочни испораки.
Во 2024 година, Европската унија (ЕУ) забрани директен увоз на хелиум од Русија, но експертите тврдат дека дел од рускиот гас сепак доаѓал преку Кина. Покрај тоа, кинескиот извоз на хелиум во Европа расте во последните 18 месеци.
Според проценките на пазарот на хелиум кој не е премногу транспарентен, консултантската компанија АКАП Енерџи проценува дека Кина во вториот квартал од оваа година во просек извезла околу 16 отсто од увезената количина на хелиум.
Во април Русија воведе ограничување на извозот на хелиум, иако не го забрани целосно извозот, потсетува Фајненшл тајмс.
Одлуката на Кина дојде веднаш откако Украина во јуни нападна фабрика за хелиум во западна Русија.
„Залихите на хелиум пред војната во Иран не беа големи, па следните недели ќе покажат дали диверзификацијата од снабдувањето од Катар беше доволно брза“, смета извршниот директор на трговската банка Оушн Вол Ник Лосон.
Аналитичарите проценуваат дека секторот за производство на полупроводници може полесно да го апсорбира зголемувањето на трошоците околу хелиумот отколку што е случајот со здравствените системи.