Најважната подготовка за пад на берзата започнува пред цените на акциите да паднат. Лекцијата од инвестициската филозофија на Ворен Бафет е дека финансиската резерва, трпението и способноста да се избегне присилна продажба можат да бидат повредни од обидот да се погоди моментот на следниот пад.
Ворен Бафет го предаде претседателството на одборот на директори на Беркшир Хатавеј на својот син Хауард овој месец, по повеќе од шест децении помагање на компанијата да стане еден од најголемите конгломерати во светот. Сепак, тој не го напуштил целосно Беркшир: тој останува член на одборот и почесен претседател, додека компанијата оперативно ја управува извршниот директор Грег Абел.
Промената на врвот на Беркшир е можност да се потсетиме на инвестициските принципи по кои Бафет стана познат. Меѓу нив, се издвојува кратката порака што ја користел во своето писмо до акционерите за 1981 година:
Покорисно е инвеститорите да изградат отпорност на своите финансии отколку да се обидуваат да го предвидат точниот момент на пад на пазарот.
Финансиската резерва е првата линија на одбрана
Краткорочните движења на берзата е тешко сигурно да се предвидат. Цените се под влијание на деловните резултати, каматните стапки, политичките настани и расположението на инвеститорите, а обидот однапред да се погоди и падот и вистинскиот момент за враќање на пазарот носи висок ризик од погрешна проценка.
Затоа подготовката започнува со едноставно прашање: можете ли да покриете непредвидени трошоци без да ги продадете вашите инвестиции?
Паѓањето на цените може да отвори можност за купување
Друг познат принцип на Бафет е:
„Бидете претпазливи кога другите се алчни, а алчни кога другите се во страв.“
Во периоди на масовна продажба, стравот може да ги намали и цените на акциите на квалитетни компании. За инвеститорите кои го разбираат својот бизнис и имаат долгорочен хоризонт, ваквите моменти можат да отворат можност за купување по подобра цена.
Сепак, пониската цена сама по себе не значи дека акцијата е добра инвестиција. Клучно е дали падот на пазарот создал разлика помеѓу цената и реалната вредност на компанијата или е само одраз на сериозно влошување на нејзиниот бизнис.
Важно е да се разликува резервата за итни трошоци од парите наменети за инвестирање. Целта на резервата за безбедност е да остане достапна кога е потребно; нејзиното трошење за купување акции може да ја поништи самата заштита за која е создадена.
Метафората на Бафет затоа останува корисна дури и кога има оптимизам на берзата: финансиската отпорност треба да се гради додека условите се мирни, така што следниот шок не ја принудува продажбата во најнеповолниот момент.